Jak w praktyce może wyglądać ograniczenie podatku Belki?
09.02.2024
Ministerstwo finansów pracuje nad zmianami w tak zwanym podatku Belki, czyli podatku od oszczędności lub inwestycji kapitałowych.
Początkowo spekulowano nawet o likwidacji tego podatku. Dziś, mając na uwadze ostatnie wypowiedzi przedstawicieli resortu finansów, bardziej prawdopodobne wydaje się ograniczenie podatku do oszczędności lub inwestycji kapitałowych powyżej 100 tys. zł.
Jak w praktyce miałoby wyglądać rozliczanie podatku Belki w takim kształcie?
Pisał o tym dla Pulsu Biznesu Jacek Wojtach, lider praktyki CIT i podatków międzynarodowych w naszej kancelarii. Przedstawił trzy koncepcje.
– Jednym z rozwiązań może być dokonywanie wyboru przez samego podatnika w oświadczeniu składanym płatnikom, do których oszczędności zastosować kwotę wolną od podatku. Byłaby to sytuacja analogiczna do oświadczenia PIT-2, dotyczącego dochodów z pracy, które podatnik może złożyć od 2023 r. kilku pracodawcom, i w oświadczeniu tym deklaruje, jaką część kwoty wolnej powinien odliczać każdy z nich – wskazuje Jacek Wojtach.
Innym rozwiązaniem może być uwzględnienie pełnej kwoty wolnej przez każdego płatnika podatku.
– Model ten byłby analogiczny do obecnego systemu pracowniczych kosztów uzyskania przychodów, które każdy pracodawca stosuje w tej samej wysokości, a to podatnik na etapie zeznania rocznego musi nałożyć na te koszty limit, co może skutkować koniecznością dopłaty podatku – podkreślał Jacek Wojtach na łamach Pulsu Biznesu.
Jest jeszcze trzecie rozwiązanie – niestosowanie kwoty wolnej w trakcie roku, a dopiero na etapie zeznania rocznego.
– Opcja ta oznacza odbieranie przez państwo bieżących oszczędności podatkowych, co mogłoby się spotkać z rozczarowaniem osób liczących na realizację obietnicy wyborczej. Z drugiej strony pokaźny zwrot podatku, jeżeli nie jest nadmiernie prześwietlany przez organy podatkowe, cieszy każdego. Takie rozwiązanie działa obecnie w zakresie IP Box – komentował Jacek Wojtach.
FAQ
Co to jest podatek Belki i dlaczego mówi się o jego ograniczeniu?
Podatek Belki to podatek od przychodów z oszczędności i inwestycji kapitałowych. Obecnie rozważa się jego ograniczenie – np. stosowanie kwoty wolnej dla oszczędności do określonego poziomu (np. 100 000 zł) – by złagodzić obciążenia dla przeciętnych podatników.
Jakie propozycje ograniczenia podatku Belki są rozważane?
Istnieją trzy koncepcje: podatnik sam wybiera, które oszczędności objąć kwotą wolną, przez oświadczenie do płatnika, każdy płatnik stosuje kwotę wolną, brak stosowania kwoty wolnej w trakcie roku, ale jej rozliczenie dopiero na etapie zeznania rocznego.
Na czym polega pierwsza koncepcja — wybór podatnika przez oświadczenie?
Podobnie jak przy oświadczeniu PIT-2, podatnik wskazywałby płatnikowi, którą część oszczędności ma być objęta kwotą wolną od podatku Belki (np. dla kilku rachunków/inwestycji)
Jak wygląda propozycja, by każdy płatnik uwzględniał kwotę wolną automatycznie?
W tym modelu każdy podmiot prowadzący oszczędności/inwestycje automatycznie stosowałby kwotę wolną dla podatnika, a ostateczne rozliczenie mogłoby być skorygowane w zeznaniu rocznym, co może prowadzić do dopłat lub zwrotów.
Czym jest model bez stosowania kwoty wolnej w ciągu roku, ale rozliczeniem dopiero w zeznaniu rocznym?
W tym wariancie w trakcie roku nie byłoby automatycznie stosowanej kwoty wolnej — wszelkie ulgi rozliczane byłyby dopiero przy składaniu deklaracji rocznej. To oznacza, że podatnik mógłby otrzymać zwrot po zakończeniu roku podatkowego.
Jakie ograniczenia lub problemy mogą się pojawić przy tych modelach?
Zbyt skomplikowana administracja dla płatników i podatników, ryzyko, że część podatników nie skorzysta z kwoty wolnej (np. brak wiedzy lub świadomego wyboru), możliwe opóźnienia lub rozbieżności w zwrotach, konieczność dostosowania systemów płatniczych i administracyjnych.
Dla kogo najbardziej korzystne byłoby ograniczenie podatku Belki?
Dla osób, które posiadają oszczędności lub inwestycje do ok. 100 000 zł — ograniczenie podatku lub kwota wolna mogłyby znacząco zwiększyć efektywny dochód netto z tych aktywów.
Jak taki system miałby wpływ na podatników z większym majątkiem?
Powyżej progu (np. 100 000 zł) nadwyżka nad kwotę wolną nadal mogłaby być opodatkowana – czyli osoby z dużymi inwestycjami płaciłyby podatek dla sumy przekraczającej limit.
Co trzeba by wdrożyć administracyjnie, by takie ograniczenie działało?
Konieczne byłyby zmiany w przepisach podatkowych, mechanizmy składania oświadczeń przez podatników, modyfikacje systemów płatników (banków, domów maklerskich) oraz procedury rozliczeń rocznych uwzględniające kwotę wolną.
07.01.2026